رشته تحصیلی افراد می تواند ارتباط مستقیمی با آینده شغلی آن ها داشته باشد. از همین رو، فرآیند انتخاب رشته یکی از مهم ترین مسائلی است که در هر مرحله باید با نهایت دقت و درایت انجام گیرد. انتخاب رشته نهم به دهم اولین مرحله است که دانش آموزان پایه نهم برای ورود به پایه دهم با آن مواجه می شوند و در این مرحله لازم است رشته تحصیلی خود را از بین 6 رشته اصلی ریاضی و فیزیک، علوم تجربی، علوم انسانی، فنی و حرفه ای، کار و دانش و الهیات و معارف اسلامی انتخاب نمایند. در این انتخاب چه مسائلی دخالت دارند و در نظر گرفتن کدام موارد، انتخاب رشته موفق تری را رقم میزنند؟
یکی از اصلی ترین موارد در این زمینه، علاقه دانش آموز است. در واقع دانش آموز باید رشته ای را انتخاب کند که واقعا به تحصیل در آن رشته علاقه داشته و صرفا به دلیل تحمیل نظر دیگران دست به انتخاب رشته نزند.
در این مطلب قصد داریم به بررسی رشته های ارائه شده در شاخه تحصیلی فنی و حرفه ای بپردازیم. این رشته، از جمله رشته هایی است که اغلب دانش آموزان نگاه خوبی به آن ندارند و تصور می کنند این رشته فقط برای دانش آموزانی است که از لحاظ درسی ضعیف تر هستند. در حالی که همه این تصورات به دلیل نداشتن اطلاعات کافی درباره این رشته می باشد. با ما همراه باشید تا پاسخ سوالات خود در این زمینه را دریافت نمایید.
معرفی رشته های تحصیلی فنی و حرفه ای 1401
هنرستان های فنی و حرفه ای از مدارس معتبر زیر نظر وزارت آموزش و پرورش می باشند و رشته های بسیار متنوعی را در شاخه فنی و حرفه ای ارائه می دهند. هنرستان فنی و حرفه ای سعی دارد به تربیت نیروی متخصص و فنی در رشته های تحصیلی مختلف بپردازد. در هنرستان های فنی و حرفه ای بیشتر دروس به صورت عملی و در کارگاه ها اجرا می شوند و تعداد کمتری از دروس به صورت نظری می باشند.
همچنین این مدارس به دلیل نیاز به کارگاه آموزشی برای ارائه دروس، محیط آموزشی متفاوت تری نسبت به مدارس معمولی دارند. رشته فنی و حرفه ای شامل 4 زیر گروه هنر، مدیریت و خدمات، صنعت و کشاورزی می باشد که هر کدام از این زیرگروه ها چندین زیرشاخه دارند. البته قبل از آشنایی با این زیر شاخه ها، بهتر است بدانید که مطابق با آخرین اطلاعیه، 6 رشته جدید به شاخه فنی و حرفه ای اضافه شده است که شامل موارد زیر می شوند.
  • محیط بانی 
  • حمل و نقل ریلی 
  • خدمات فروشگاهی 
  • بهداشت عشایر و روستا 
  • بازیافت مواد 
  • انرژی
گروه هنر
گروه هنر شامل 13 زیرگروه است و بیشترین متقاضی در بین 4 زیرشاخه را دارا می باشد.
  1. فتوگرافیک
  2. طراحی دوخت
  3. معماری داخلی
  4. صنایع دستی
  5. انیمیشن و پویانمایی
  6. تولید برنامه تلویزیونی
  7. گرافیک
  8. نقاشی
  9. نوازندگی ساز جهانی
  10. نوازندگی ساز ایرانی
  11. نمایش
  12. سینما
  13. نقشه کشی معماری
  14. طراحی زبان بصری
  15. مرمت آثار فرهنگی
  16. موسیقی مبانی آهنگ سازی
  17. پشتیبانی صحنه
  18. چاپ دستی
  • برخی از رشته های ذکر شده در همه مدارس ارائه نمی شوند و فقط بعضی از مدارس دارای این رشته ها هستند.
  • رشته طراحی و دوخت فقط برای خانم ها و در هنرستان های دخترانه ارائه می شود.
گروه مدیریت و خدمات
این رشته در 3 گروه طبقه بندی می شود که شامل گروه بازرگانی و امور اداری، گروه بهداشت و سلامت و گروه خدمات می باشد.
  1. گروه خدمات: ناوبری، حمل و نقل
  2. گروه بازرگانی و امور اداری: حسابداری
  3. گروه بهداشت و سلامت: تربیت کودک، تربیت بدنی
در رشته کودک یاری، اصول تربیتی خانواده و روش های صحیح و اصولی پرورش کودکان مطرح می شود و فقط در هنرستان های دخترانه این رشته ارائه می شود.
گروه صنعت
گروه صنعت از 5 زیرگروه تشکیل شده است که عبارت اند از :
زیرگروه برق و رایانه 
  1. الکتروتکنیک
  2. الکترونیک
  3. شبکه و نرم افزار
  4. الکترونیک و مخابرات دریایی
زیرگروه تعمیر و نگهداری ماشین آلات دریایی
  • مکانیک موتورهای دریایی
زیرگروه مواد و فرآوری
  • سرامیک
  • صنایع شیمیایی
  • صنایع نساجی
  • متالوژی
  • معدن
زیرگروه مکانیک
  • مکاترونیک
  • صنایع فلزی
  • تاسیسات مکانیکی
  • مکانیک خودرو
  • ماشین ابزار
  • صنایع چوب و مبلمان
  • ابزار
زیرگروه معماری ساختمان 
  • معماری
گروه کشاورزی
  1. امور زراعی
  2. امور دامی
  3. امور باغی
  4. ماشین های کشاورزی
  5. صنایع غذایی
 
رشته های فنی و حرفه ای در دانشگاه 1401
دارندگان دیپلم فنی و حرفه ای می توانند در صورت تمایل تحصیلات خود را مطابق با مندرجات دفترچه ثبت نام و انتخاب رشته کنکور کاردانی فنی و حرفه ای در رشته های با کنکور و یا بدون کنکور کاردانی فنی و حرفه ای ادامه دهند. توجه داشته باشید که فارغ التحصیلان هر یک از رشته های فنی و حرفه ای می توانند در رشته متناسب با مدرک دیپلم خود به ادامه تحصیل بپردازند، بنابراین جهت تحصیل در رشته های بدون کنکور کاردانی فنی و حرفه ای باید بدانید که آیا رشته مورد نظر شما جزو رشته های بدون کنکور کاردانی فنی و حرفه ای است یا خیر؟
علاوه بر دانشگاه های فنی و حرفه ای، دانشگاه های علمی کاربردی، موسسات آموزش عالی غیرانتفاعی و همچنین دانشگاه آزاد از جمله انتخاب های دانش آموزانی است که مدرک دیپلم فنی و حرفه ای خود را اخذ نموده و قصد ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر را دارند. لازم به ذکر است که برای تحصیل در رشته های بدون کنکور هر کدام از دانشگاه های مذکور، نیازی به متناسب بودن رشته تحصیلی دیپلم فنی و حرفه ای با رشته دانشگاهی نمی باشد.
البته این دست از متقاضیان می توانند در کنکور سراسری نیز شرکت نموده و شانس خود را برای تحصیل در مقطع کارشناسی دانشگاه های روزانه، نوبت دوم (شبانه)، پردیس خودگردان، غیرانتفاعی، پیام نور و دانشگاه آزاد نیز امتحان کنند. توجه داشته باشید که داوطلبان نظام قدیم تنها با ارائه مدرک کاردانی و یا مدرک پیش دانشگاهی امکان ثبت نام کنکور سراسری را خواهند داشت اما متقاضیان دارای دیپلم نظام جدید، منعی برای شرکت در کنکور ندارند.
از مزایای تحصیل در رشته های فنی و حرفه ای می توان به سهولت ورود فارغ التحصیلان این رشته به بازار کار اشاره کرد. از آن جایی که اساس رشته های فنی و حرفه ای کارهای عملی و کارگاهی می باشد، فارغ التحصیلان این رشته زودتر مهارت خود را در شغل انتخابی خود به ظهور می رسانند و به دلیل نیاز اساسی کشور به نیروی انسانی متخصص و فنی در همه زمینه ها، دانش آموزان این رشته بعد از فارغ التحصیلی با بازار کار مناسبی رو به رو می شوند.
سوالات متداول
1- کدام یک از رشته های فنی و حرفه ای 1400 مختص دختران است؟
رشته های کودک یاری و طراحی و دوخت از جمله رشته هایی هستند که صرفا در هنرستان های دخترانه ارائه می شوند.
2- رشته های فنی و حرفه ای شامل چه گروه هایی می باشند؟
تمامی رشته های فنی و حرفه ای در چهار گروه اصلی هنر، مدیریت و خدمات، صنعت و کشاورزی جای گرفته اند.
3- آیا می توان با داشتن مدرک دیپلم فنی و حرفه ای در هر یک از رشته های مربوطه، در کنکور سراسری شرکت نمود؟
داوطلبان نظام قدیم تنها با ارائه مدرک کاردانی و یا مدرک پیش دانشگاهی امکان ثبت نام در کنکور سراسری را خواهند داشت اما متقاضیان دارای دیپلم نظام جدید، منعی برای شرکت در کنکور ندارند.